[Bài học] Hãy đồng hành cùng người khuyết tật

Posted on Updated on


Một người mù một mắt có thể sẽ hỏng luôn con mắt còn lại, người liệt chân sẽ không tự đi bằng đôi tay… Nguyên nhân không phải vì sự lan truyền của bệnh tật mà của chính tinh thần và ý chí sống mà xã hội và bản thân người khuyết tật (NKT) tạo ra cho họ. 

.

TÂM LÝ XÃ HỘI TẠO RA TÍNH Ỳ Ở NGƯỜI KHUYẾT TẬT

Không phải tất cả NKT đều không có khả năng lao động. Nguyên nhân chính hạn chế họ không tìm được việc làm (đúng hơn là không thể) là do quan niệm của xã hội đã tạo ra những rào cản tâm lý, tác động vào mọi người và chính NKT.

Hãy đồng hành cùng người khuyết tật
Hãy đồng hành cùng người khuyết tật

          Theo lời kể của những người bạn du học, làm việc tại các nước trên thế giới, khi thấy một người bị liệt “tháo mồ hôi hột” đẩy xe lăn trên con dốc dẫn lên tầng lầu, đừng vội chạy lại đẩy xe giúp họ. Hãy gọi tên, cười và vẫy tay chào họ như những người bạn bình thường. Việc họ tự đưa xe lăn vượt dốc là chuyện bình thường như chúng ta leo lên những bậc thang. Thậm chí, họ sẽ không hài lòng nếu có người khác đề nghị giúp đỡ. Bởi, Chính phủ đã xây dựng cho chính họ một con đường riêng, họ sẽ tự đi trên con đường đó…

          Ở nước ta, việc đưa một người khiếm thị băng qua đường hay đẩy xe lăn giúp một người liệt là “cử chỉ đẹp” đáng phải làm. Người giúp đỡ thường tự hào như thể đã làm được một việc lớn lao lắm! NKT thì xem đó như chuyện bình thường, như thể trong đám đông, họ sẽ và phải được một người nào đó giúp đỡ. Một đứa bé chỉ bị mất một cánh tay luôn được ba mẹ chăm chút hơn những đứa con khác. Hậu quả có thể là người thân và tự nó sẽ “làm liệt” luôn cánh tay còn lại. Một người câm điếc vẫn có thể trao đổi với mọi người thông qua ngôn ngữ cơ thể hay chữ viết, nhưng họ sẽ cắt đứt luôn “kênh” thông tin, liên lạc của mình vì ỷ lại sự “quan tâm bắt buộc” mà người khác phải dành cho mình… Cũng chính từ những cách nghĩ trên đã tạo điều kiện cho không ít người dựa vào khiếm khuyết trên cơ thể mình để kiếm tiền. Thậm chí có những người còn cố tình tạo nên sự khuyết tật cho người khác và cho chính mình để gợi lòng thương hại của mọi người. Một bộ phận người đang tạo ra khuyết tật cho xã hội!

          Para Games đã cống hiến cho người xem những hình ảnh đẹp, xúc động nhất của những vận động viên khuyết tật. Đó không chỉ là những kỷ lục trong thế giới thể thao, mà còn là sự lấp lánh của những nghị lực phi thường, vươn lên vượt qua số phận. Rất tiếc, những con người như họ không nhiều…

.

.

CẦN CHUYỂN TỪ VAI TRÒ “NGƯỜI BẢO TRỢ” SANG… “NGƯỜI ĐỒNG HÀNH”

Hiện nay, cả nước có trên 400 cơ sở sản xuất với khoảng 15 ngàn lao động là NKT. Con số bắt buộc 2 – 3% lao động khuyết tật trong mỗi doanh nghiệp là quá thấp và chỉ có ý nghĩa đối với những doanh nghiệp sử dụng trên 50 lao động. Đồng thời, chính sách hỗ trợ cho các cơ sở nhận nhiều người lao động khuyết tật còn chưa thỏa đáng. Nếu nhận thêm một người khuyết tật ngoài chỉ tiêu, doanh nghiệp chỉ được hỗ trợ 1 triệu đồng cho một người/năm. Ngoài ra, việc không công nhận các doanh nghiệp sử dụng dưới 10 lao động là NKT là cơ sở sản xuất của NKT đã làm họ mất cơ hội được hưởng chính sách ưu đãi. Trong khi đó, hiện có đến 87% số NKT sống ở nông thôn, khu vực chủ yếu phát triển mô hình doanh nghiệp vừa và nhỏ, với khoảng trên dưới 10 người/cơ sở sản xuất.

          Tất cả các công trình công cộng ở nước ta từ sau khi đất nước hòa bình đến nay hầu như chưa bao giờ có một loại hình nào dành riêng cho NKT. Sau khi Việt Nam đăng cai tổ chức Para Games II, BTC mới “nháo nhào” lên vì tất cả các nhà thi đấu, sân vận động, khách sạn, nhà khách… của chúng ta thậm chí không có đến một lối đi riêng để những chiếc xe lăn di chuyển. Các nhà hát, rạp phim, khu vui chơi, giải trí không hề có khu vực dành cho NKT. Không có phần đường, tín hiệu đèn giao thông để NKT sử dụng… Họ không có không gian để vui chơi, hưởng thụ và thiếu không gian để sống, sinh hoạt như một người bình thường. Bị hạn chế khi sử dụng những vật dụng, công trình của “người bình thường”, họ phải dựa vào sự giúp đỡ và dần dần tạo ra sức ỳ cho chính mình.

          Trong khi, đâu phải trình độ kỹ thuật và tài chính của nước ta không cho phép xây dựng những công trình như thế? Và đâu phải, NKT nào cũng muốn phụ thuộc vào người khác. Cần phải nhìn nhận rằng, NKT không phải là đối tượng đứng bên lề xã hội và càng không phải là những người đáng thương hại để nhận sự ban ơn, bố thí từ mọi người. Họ là thành viên có đủ tư cách trong xã hội, phải được hòa nhập vào xã hội, cống hiến và hưởng thụ một cách bình đẳng như những thành viên khác. Xã hội phát triển không ngừng, đòi hỏi họ cũng phải tự phấn đấu để hoàn thiện và bản thân NKT luôn khao khát đứng trong cuộc đời bằng bản lĩnh, nghị lực của chính mình. Nếu xã hội trao ngay cho họ ánh mắt thương cảm từ cái nhìn đầu tiên, làm sao họ đủ tự tin để khẳng định mình?

          Xã hội và gia đình cần phải chuyển từ vai trò “người bảo trợ” sang “người đồng hành”. NKT phải chuyển từ tâm lý tự ti, thụ động sang thế chủ động, hòa nhập… Không ít người khuyết tật đã làm nên những điều kỳ diệu. Hãy để NKT đứng trong cuộc đời như những người bình thường khác, vững vàng trên đôi chân của mình bằng cách riêng của họ.

Advertisements

One thought on “[Bài học] Hãy đồng hành cùng người khuyết tật

    Lê Minh Duy said:
    Tháng Mười Một 19, 2011 lúc 3:58 chiều

    Thích bài viết này, thanks admin nhé! Đúng là cần chuyển góc nhìn từ bảo bọc, dấu diếm NKT trong cái khung gia đình, từ thiện sang góc nhìn tạo điều kiện và khuyến kích NKT, như vậy NKT sẽ không còn là gánh nặng của XH nữa!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s